10 Οκτωβρίου 2011

Θαλάσσια Συγκοινωνία Θεσσαλονίκης / shortlisted






ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΙΔΕΑ – ΟΠΤΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
Στόχος είναι η σύνθεση του κτηρίου να βασιστεί πάνω σε ένα απλό σχήμα το οποίο θα είναι άμεσα αναγνωρίσιμο και θα έχει σαφή οπτική ταυτότητα ενώ την ίδια στιγμή θα ενσωματώνει πολλαπλές αναφορές σε σχέση με το περιβάλλον και την πόλη. 

Αυτό το γενεσιουργό σχήμα είναι η έλλειψη. Ένα σχήμα το οποίο έχει κέντρο και διεύθυνση, είναι στατικό και δυναμικό ταυτόχρονα, ένα «φιλικό» και οικείο σχήμα άμεσα αναγνωρίσιμο. Ένα σχήμα το οποίο διαφοροποιείται σαν γεωμετρία από το περιβάλλον του διατηρώντας παράλληλα μια διακριτική σχέση με αυτό. Μία μορφή η οποία έχει στόχο να αποτελέσει ένα διαχρονικό σημείο αναφοράς στο παραλιακό μέτωπο της πόλης.

Η έλλειψη τοποθετείται στο κέντρο της προβλήτας και με μία σειρά χειρισμών (επανάληψη, επέκταση, διάτρηση, απότμηση, ανάπτυξη) από το αρχικό σχήμα οδηγούμαστε στην σύνθεση του δαπέδου και της οροφής, της εισόδου, της συνολικής δομής και του κελύφους. Το αποτέλεσμα είναι ένα κτήριο το οποίο εδράζεται σταθερά στο έδαφος αλλά ταυτόχρονα «κινείται» δυναμικά προς τον ορίζοντα της θάλασσας.
Επιλογή ήταν να μην υπάρχουν άσκοπες παραλλαγές ως προς τον σχεδιασμό των διαφορετικών στάσεων την στιγμή που η λειτουργία και το κτηριολογικό πρόγραμμα είναι πανομοιότυπα για όλες τις στάσεις. Η μόνη διαφοροποίηση που θα μπορούσε να γίνει είναι αυτή του χρωματισμού της ξύλινης επένδυσης με διαφορετικά έντονα χρώματα νερού όπου αυτή κρίνεται απαραίτητο, και πιθανά σε μία μελλοντική κατάσταση όταν οι θαλάσσιες στάσεις θα είναι πολύ περισσότερες και το δίκτυο σαφώς πυκνότερο. 

Θεωρήθηκε ότι η επανάληψη της ίδιας μονάδας σε διαφορετικά περιβάλλοντα θα τονίσει την οπτική ταυτότητα των στάσεων και θα ενδυναμώσει τον βαθμό οικειοποίησής τους από το κοινό και τους ταξιδιώτες. Στόχος ήταν να μπορεί κάποιος να φέρνει άμεσα την μορφή της στάσης στο μυαλό του κάθε φορά που αναφέρεται στην θαλάσσια συγκοινωνία της πόλης. Να μπορεί να συνδέει την λέξη θαλάσσια στάση με ένα κτήριο-εικόνα που «είναι σαν …» ή «μοιάζει σαν …», μία μορφή η οποία μπορεί να περιγραφεί με 1-2 λέξεις. 

Η μορφή του κτηρίου αν και απλή ενσωματώνει πολλαπλές αναφορές σε δύο επίπεδα:
Α. στην θάλασσα
Το κλειστό ατρακτοειδές σχήμα, η κυκλική γυάλινη πρόσοψη, τα βαμμένα λευκά μεταλλικά στοιχεία, η χρήση του ξύλου τικ, είναι στοιχεία τα οποία αναφέρονται στα επιβατικά πλοία και μεταφέρουν εξαρχής την εμπειρία του ταξιδιού στη θάλασσα.
Β. στην πόλη
Η αρχιτεκτονική μορφή έχει την ίδια στιγμή ακολουθώντας ένα διαχρονικό σχήμα, αναφέρεται στο παρελθόν και την αρχιτεκτονική ταυτότητα της πόλης: από τις θαλάσσιες στάσεις των αρχών του 20ού αιώνα με τις συμμετρικές αρ-νουβώ συνθέσεις τους, μέχρι τις μεταπολεμικές μοντέρνες πολυκατοικίες της παραλίας και τις νεότερες αφαιρετικές αρχιτεκτονικές παρεμβάσεις κατά μήκος του θαλάσσιου μετώπου. 

Διατηρώντας τις παραπάνω αναφορές το κτήριο συνδέεται άμεσα με το αρχιτεκτονικό παρόν υιοθετώντας τεχνικές και χαρακτηριστικά μιας σύγχρονης κατασκευής η οποία ενσωματώνει στοιχεία υψηλής τεχνολογίας και βιοκλιματικής συμπεριφοράς: κουρμπαριστοί καμπύλοι υαλοπίνακες (curved bent glass), οθόνες και φωτιστικά τεχνολογίας led, φωτοβολταϊκά στοιχεία νέας γενιάς (thin-film solar panels).

ΚΤΗΡΙΟΛΟΓΙΚΟ
Το κλειστό μέρος της σύνθεσης, το οποίο αποτελεί και το κυρίως κτήριο, μπορεί να περιγραφεί σαν μία έλλειψη εμβαδού 120 τ.μ.

Στο κέντρο της σύνθεσης, το οποίο ταυτίζεται με το κέντρο του σχήματος της έλλειψης, έχουμε από τη μία πλευρά τα εκδοτήρια εισιτηρίων και από την άλλη το παρασκευαστήριο σε μία κυκλική διάταξη. Σε αυτή την περιοχή υπάρχει η πρόβλεψη και για την τοποθέτηση κάδων ανακύκλωσης. Πάνω από τους χώρους αυτούς υπάρχει φωτεινός πίνακας ανακοινώσεων και πληροφοριών τεχνολογίας led της ίδιας κυκλικής κάτοψης. Με κέντρο αυτόν τον χώρο ορίζονται δύο περιοχές. Από τη μία, προς τη θάλασσα ο χώρος του καθιστικού-καφέ και από την άλλη το πρατήριο τύπου με το μικρό κατάστημα. Αντιδιαμετρικά του καθιστικού χώρου υπάρχουν οι τουαλέτες και μια μικρή βοηθητική αποθήκη με εξωτερική πρόσβαση.Η είσοδος γίνεται εκατέρωθεν του χώρου από πτυσσόμενα ανοίγματα που μπορούν να ανοίγουν και να κλείνουν ανάλογα με την ώρα και τη λειτουργία του χώρου.
Το καθιστικό έχει απρόσκοπτη θέα προς την θάλασσα μέσα από ένα μονοκόμματο καμπύλο υαλοστάσιο. Ο μόνος κλειστός χώρος είναι ο χώρος των τουαλετών και της αποθήκης στο πίσω μέρος του κτηρίου.
Η πρόσβαση στο κτήριο γίνεται μέσα από μία στοά η οποία αποτελεί προέκταση του βασικού κτηρίου. Εκατέρωθεν της στοάς και στο όριο του διαδρόμου που οδηγεί στην προβλήτα υπάρχει ο χώρος για την στάθμευση των ποδηλάτων σε ειδικές θέσεις.
Η κίνηση από την αποβάθρα και την προβλήτα στο κτήριο είναι πάντα στο ίδιο ενιαίο επίπεδο, χωρίς υψομετρικές διαφορές ώστε να εξυπηρετούνται τα ΑΜΕΑ, οι ηλικιωμένοι αλλά και οι ποδηλάτες. Ο κόσμος μπορεί να κινηθεί εκατέρωθεν και περιμετρικά του κτηρίου και να το διασχίσει εγκάρσια. Η απρόσκοπτη αυτή κίνηση βοηθάει στην ομαλή λειτουργία και στην εύκολη διαχείριση της κίνησης των επιβατών, τόσο αυτών που αναχωρούν όσο και αυτών που φτάνουν. 

ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ – ΕΝΕΡΓΕΙΑ
Επιλογή ήταν η κατασκευή να είναι οικονομική και εύκολη στην υλοποίηση.
Η κατασκευή του κτηρίου βασίζεται σε δύο σειρές μεταλλικών υποστυλωμάτων κυκλικής διατομής 20 εκατοστών τα οποία εδράζονται πάνω στα σημεία όπου καταλήγουν οι πάσσαλοι της προβλήτας από οπλισμένο σκυρόδεμα. Έτσι ο κάναβος της νέας κατασκευής ακολουθεί τον κάναβο της μπετονένιας προβλήτας για ομαλότερη στατική λειτουργία του κτηρίου και διατήρηση του στατικού «ρυθμού». 

Οι μεταλλικοί στύλοι συνδέονται μεταξύ τους με μεταλλικά υποστυλώματα και το σύνολο καλύπτεται από φύλλα αλουμινίου τύπου etalbond τα οποία διαμορφώνουν και την τελική όψη του κτηρίου. Όλα τα μεταλλικά στοιχεία είναι προκατασκευασμένα και βαμμένα με λευκή ηλεκτροστατική βαφή υψηλής αντοχής. Η στοά στηρίζεται από έξι μεταλλικούς στύλους και δύο εγκάρσια δοκάρια ενώ η απόληξή της λειτουργεί η ίδια ως μία καμπύλη δοκός. Ανάμεσα στις δοκούς υπάρχουν σταθερές περσίδες αλουμινίου οι οποίες σκιάζουν τον χώρο αφήνοντας τον αέρα να περνάει ανάμεσα.
Στο μεγαλύτερο μέρος του το κτήριο περικλείεται από σταθερά κρύσταλλα ασφαλείας με ενσωματωμένη μεμβράνη ελέγχου της ηλιακής θερμότητας. Τα κρύσταλλα αυτά μπορούν να αντανακλούν την ηλιακή ακτινοβολία σε μεγάλο βαθμό επιτρέποντας την περιμετρική θέα τόσο προς την θάλασσα όσο και προς την πόλη. Τα ανοίγματα εκατέρωθεν του κτηρίου είναι και αυτά θερμομονωτικά κρύσταλλα ασφαλείας αλλά πτυσσόμενα με σκοπό να μπορεί να εξασφαλιστεί ένα μεγάλο άνοιγμα όταν κινούνται ταυτόχρονα πολλά άτομα εντός και εκτός του κτηρίου. Στο πίσω μέρος το κτήριο καλύπτεται από μία επένδυση με κατακόρυφες σανίδες από ξύλο υψηλής αντοχής τικ (teak). Το ίδιο ξύλο τοποθετείται και στο δάπεδο του κυρίως χώρου.
Το δώμα του κτηρίου καλύπτεται εξ’ ολοκλήρου από φωτοβολταϊκά πανέλα νέας γενιάς, τύπου φιλμ, τα οποία εξασφαλίζουν υψηλή απόδοση με μικρό πάχος και ελάχιστο βάρος. Η έκταση του δώματος κρίνεται ικανή ώστε το κτήριο να μπορεί να είναι μηδενικού ή και αρνητικού ενεργειακού φορτίου.
Κάτω από την πλάκα της οροφής υπάρχει η περιοχή όπου τρέχουν τα δίκτυα ηλεκτρισμού και κλιματισμού και κάτω και από αυτήν το τελικό ταβάνι από γυψοσανίδα με θυρίδες επίσκεψης. Ο φωτισμός του χώρου γίνεται από χωνευτά φωτιστικά led και ταινίες led οι οποίες τοποθετούνται περιμετρικά του καθιστικού και περιμετρικά του εκδοτηρίου-παρασκευαστηρίου, δίνοντας έναν έμμεσο φωτισμό στον χώρο.

Δεν υπάρχουν σχόλια: